Parshas Pekudei
A Yerushalmi linking eighteen mentions of โasher tzivah Hashemโ in the building of the Mishkan to the eighteen berachos of Shemoneh Esrei opens into a lesson on what prayer and the Mishkan share.
Part of Shemot
Works through the Rebbe's questions on a Yerushalmi that ties the number of berachos in Shemoneh Esrei to a phrase repeated specifically in the account of the second Mishkan, and specifically from the point where Oholiav is mentioned alongside Betzalel. The resolution: both tefillah and the Mishkan take the lowest and elevate it, so the count applies only once Oholiav, from the lowly Shevet Dan, enters the picture.
Audio Transcript
ื ืืืืจื ืคืื ืจืืื ืืืืฃ ืืืื ืืืงืข ืคืจืฉื, Parashat Pekudei. ืืื Parashat Pekudei ื ืื ืืขื ืขืจืฉืื pasuk ืฉืืืื, pasuk ื\"ื: \"ืืืฆืืื ืื ืืืจื ืื ืืืจ ืืืื ืืืืื ืขืฉื ืืช ืื ืืฉืจ ืฆืื ื' ืืช ืืฉื\", ืื Betzalel ืืืืก ืืื ืคืื Shevet Yehuda ืืื ืืขืืื ืืืฅ ืืืืก ืืขืจ ืืืืืขืจืฉืืขืจ ืืื ืืขืืืืกื. ืฉืืืื ืืืจื ืืขืจ ืืฉืื \"ืืฉืจ ืฆืื ื'\". ืืขืจื ืื ื ืขืงืกืืข pasuk, pasuk ื\"ื ืืืืื ืืื ืื: \"ืืืชื ืืืืืื ืื ืืืืกืื\", ืื ืฆืืืืืขื ืืื ืืื ืืื ืืขืืืขื Oholiab ben Ahisamach ืืืืก ืงืืื ืคืื ืฉืื Dan. ืฉืืืื ืืื Yerushalmi, ืื ืคืื ืืขื pasuk \"ืืืชื ืืืืืื ืื ืืืืกืื\" ืฉืืืื ืืื ืืขืจ ืคืจืฉื 18 ืืื \"ืืฉืจ ืฆืื ื'\". ืืื ืืืืื ืืขืจืคืืจ ืืขื ืขื ืื 18 berachot ืืื Shemoneh Esrei. ืืืืช ืืื ืื 19, ืืืืื ืก'ืืื ืื ืฆืืืขืงืืืขื ื ืืจืื ืฉืคืขืืขืจ ืคืื ืืจืืช ืืืื ืื, ืืืขืจ ืืขืฆื ืืื 18 berachot, ืืขืจืคืืจ ืืืืกื ืขืก Shemoneh Esrei, 18 berachot. ืืื ืื ืืืืช ืืื ืื 19, ืืืื ื'ืืื ืจืขืืขื ืขื ืืขื \"ืืฉืจ ืฆืื ื'\" ืืื ืืขื ืขืจืฉืื pasuk, ืืื pasuk ืคืกืืง ื\"ื ืืืื ืฉืืืื \"ืืืฆืืื ืื ืืืจื ืื ืืืจ\", ืืืืื ืืขืืืขื 19. ืืืขืจ ืื Yerushalmi ืืืื ืื ื'ืจืขืื ื ื ืืจ ืคืื \"ืืืชื ืืืืืื\". ืืืจืื ืืืื ืขืก ืฉืืืื ืืืขืื Betzalel ืืืืื ืืื ืฉืืืื ื ืืฉื ืืืขืื Oholiab, ืืืก ืจืขืื ื ืืื ื ืืฉื ืืื ืืขื ืืฉืืื. ืืื ืื Yerushalmi ืืืื ืื ืืืก ืืขืจ 18 ืืื ืืืืก ืฉืืืื \"ืืฉืจ ืฆืื ื'\" ืืื ืืฉืื ืฉื ื. ืื Yerushalmi ืจืืคื ืจืืคื ืื ืื ืืฉืื ืืื ืก'ืืืขืจื ืืขืจืฆืืืื ืืื ืคืจืฉืช ืชืจืืื, ืชืฆืื, ืืืืกื ืืฉืื ืจืืฉืื, ืืขืจ ืขืจืฉืืข ืืฉืื. ืืขืจื ืื ืืื ืคืจืฉืช ืืืงืื, ืคืงืืื ืืืขืจื ืื ืืขืจืืคื ืืฉืื ืฉื ื. ืืื 18 ืืื \"ืืฉืจ ืฆืื ื'\" ืืืืก ืฉืืืื ืืื ืืฉืื ืฉื ื, ืคืื ืืืขื ืก'ืืืขืจื ืืขืจืืื ื Oholiab, ืืื ืืขืจืคืืจ ืืขื ืขื ืื 18 berachot ืืื Shemoneh Esrei.
ืคืจืขืื ืืขืจ Rebbe ืื ืฉืืื: ืืืืก ืืื ืื ืฉืืืืืช ืคืื tefillah ืฆื ืืขืจ ืื ืื ืคืื ืืฉืื? ืืื ืคืืจ ืืืืก ืืื ืืืก ืืืืงื ืืื ืืขืจ ืคืกืืง ืฉืืืื ืืืื ืืฉืื ืฉื ื? ืืื ืคืืจ ืืืืก ืืื ืืืก ืืืืงื ืืืขื ืก'ืืืขืจื ืืขืจืืื ื Oholiab? ืืื ืืขืจ Rebbe ืืื ืืกืืืจ: ืื ืืขืจ ืขื ืื ืคืื ืืฉืื ืืื ืืขืจ ืขื ืื ืคืื ืชืคืื ืืืื ื ืืจืืืกืข ืฉืืืืืช, ืืื ืืืื ืืื ื ืืขืืืข ื ืงืืื, ื ื ืงืืื ืืฉืืชืคืช. ืืขืจ ืขื ืื ืคืื ืืฉืื ืืื ื ืขืืขื ืืฉืืืืชืืืงืข ืืืื ืืื ืืืื ืคืื ืืขื ืืืืืืง, ืืืื ืคืื ืืขื ื ืืฉืื, ื ืืงืืฉ ืคืืจื ืืืืืขืจืฉืื. ืืืก ืืืืกื ืื ืขืื' ืคืื ืื ืืฉืืืืชืืืงืข ืืืื ืืืืก ืืขื ืขื ื ืืืขืจืืง, ืืื ื'ืืืืื ืืืก ืืืืฃ ืืื ื'ืืจืขื ืื ืืืก ืฆื ืืขืืขืจืข ืืืจืืืืช. ืืืืก ืืื ืืขืจ ืขื ืื ืคืื ืชืคืื? ืืืื ืืืื. ืืขืจ ืขื ืื ืคืื ืชืคืื ืืื, ืชืคืื ืืื ืคืื ืืฉืื \"ื ืคืชืืื ื ืคืชืืชื\", ื ืืฉืื ืคืื ืฆืืืขืืื ืื. ืืขืจ ืขื ืื ืคืื ืชืคืื ืื ื ืืื ืคืืจืืื ืื ืืื ืืื ืืขื ืืืืืขืจืฉืื, ืืื ืขืจ ืคืืจืืื ืื ืคืื ืื ื ืืืขืจืืงืกืืข ืืืจืืื ืืืื ืข ืคืืจืืื ืื ืขืจ ืืื ืืื ืืขื ืืืืืขืจืฉืื. ืืขืจืคืืจ ืฉืืืื ืืื Zohar ืื ืืฉืขืช Yaakov Avinu ืืื ืืขืืื ืืขื ืืืื ืืื ืืขืืขื ื ืกืืื, ื ืืืืืขืจ, ืฉืืืื ืืื Zohar: \"ืกืืื, ืื ืฆืืืชื\", ืืขืจ ืืืืืขืจ ืืืก ืืื ืืขืจ ืขื ืื ืคืื ืชืคืื. ืืืืื ืืืก ืืื ืืขืจ ืขื ืื ืคืื ืชืคืื, ื'ืืืื ืคืื ืืืืื ืื ืคืื ืืืจ ื ืืืขืจืืง ืืื ื'ืืืื ืืจืืืฃ. ืืขืจืคืืจ ืฉืืืื: \"ืกืืื ืืืฆื ืืจืฆื ืืจืืฉื ืืืืข ืืฉืืืื\". ืืขืจ ืกืืื ืฉืืืื \"ืืจืฆื\", ืืืืฃ ืืขืจ ืขืจื, ืฉืืืื ื ืืฉื ืืืก ืืืืจื \"ืืจืฅ\", ืฉืืืื \"ืืจืฆื\", ืืืจ ืืื ื ื\"ื, ืืืฃ ืืืฃ ื ืืืขืจืืง. ืืื ืืืก ืืขืจ ืขื ืื ืคืื ืชืคืื ืืื ืื ื'ืืืืื ืืืืฃ ืืืข ื ืืืขืจืืงืข ืืืื, ื ืืื ืืืืื ืืืืฃ ืืืื ืข ื ืืืขืจืืงืข ืืืื, ืืื ืฆืืืืืขื ืืื ืืื ืืืข ืืฉืืืืชืืืงืข ืืืื ืืืืก ืืืืขื ืฆืืืืืขื, ืืืื ืืืก ืื ืขืจ ืืื ืืืก ืืขืื ืฆื ืืขื ืืืืืขืจืฉืื. ืืืืกื ืขืก ืื Mishkan ืืื ื kesher ืืื ืืขื ืขื ืื ืคืื tefillah. ืืื ืืขืจืคืืจ, ืืืื ืืืืคืื ืืื ืก'ืฉืืืื \"ืืฉืจ ืฆืื ื'\" ืืืื ืืฉืื, ืคืื ืืขื ืงืืื ืืจืืืก ืื 18 ืืจืืืช ืืื Shemoneh Esrei.
ืืื ืืขืจืคืืจ ืืื ืืืก ืืืืงื ืคืื ืืฉืื ืฉื ื. ืืขืจ ืืฉืื ืจืืฉืื ืืื ืืขืจ ืืฉืื ืืืขืจื ืืขืจืฆืืืื ืืื ืคืจืฉืช ืชืจืืื, ืชืฆืื, ืืืจืื ืจืขืื ืืื ืืื ืืขืจ ืืืืืขืจืฉืืขืจ ืืื ืืืืืืื ืืื ืฉืืื Moshe Rabbeinu ืจืืื ื ืืขืจ ืืฉืื, ืืื ืืืก ื ืจืืื ืืืชืืืงืขืจ ืืฉืื. ืืืืก ืืืจ ืจืขืื ืื ืื ืฉืืืืืช ืฆื ืชืคืื ืืื ืืขืจ ืขื ืื ืืืืก ื'ื ืขืื ืื ืืฉืืืืช ืื ื ืืืขืจืืงืข ืืื ื'ืืืืื ืืืก ืืืืฃ, ืืขืจืคืืจ ืืื ืืืก ืืืืงื ืคืื ืืฉืื ืฉื ื. ืืื ืืขืจืคืืจ ืืื ืืืก ืืืืืขื ื ืืจ ืืืจืื ืืืื ืก'ืืืขืจื ืืขืจืืื ื ืืืืืื. Rashi ืืืื ืื ืคืืจ ืืืืก ืืื ืืขืืืขื ืืฆืืื ืืื ืืืืืื? Betzalel ืืื ืคืื ืื ืืขืืกืืข ืฉืืืื, ืืืก ืืื Shevet Yehuda, Oholiav ืืืืก ืืื ืคืื Shevet Dan ืืืก ืืื ืคืื ืื ื ืืืขืจืืงืกืืข ืฉืืืื, ืืื ืื ืืืื ื ืืื ืื ืืขื ืืื ืื ื ืืืขืจืืงืข ืืืืืขื. ืืื ืืืก ืืืื ื, ืืืื ืืืื ืืืจ ืจืขืื ืืืขืื ืืขื ืงืฉืจ ืคืื ืชืคืื ืืื ืืฉืื, ืื ืืืก ืืื ืืืืืข ืืืืคืืืืื ืื ื ืืืขืจืืงืข, ืืขืจืคืืจ ืืื ืืืก ื ืืจ ืืืจืื ืืืื ืก'ืืืขืจื ืืขืจืืื ื ืืืื ืืืืืื, ืืืื ืืืก ืืืืืืืื ืืืืฃ ืื ื ืืืขืจืืงืขืจืข ืขื ืื ืื ืืื ื'ืืืืื ืืืก ืืืืฃ. ืืื ืืืก ืืื ืืขืจ ืคืฉื ืืื ืื ืืจืืฉืืื, ืืืื ืื ืืจืืฉืืื ืืืื ืื ืื 18 ืืจืืืช Shemoneh Esrei ืืื ืชืคืื ืื ืื ืื 18 \"ืืฉืจ ืฆืื\", ืืื \"ืืฉืจ ืฆืื ื'\" ืืืืก ืฉืืืื ืืื ืืฉืื ืฉื ื, ืก'ืืื ืืืงืข ืคืืจืืื ืื ืืื ืืฉืื, ืืืืก ืืื ืืืื ืืืืืข ืื ืืขืืืข ื ืงืืื, ืืื ืืืก ืืื ืืืืงื ืืฉืื ืฉื ื ืืื ืื ืืขืืืข ื ืงืืื, ืืื ืืืืงื ืืืื ืืื ืืื ืืื ืืขื ืืืื ืืืืืื.